Eigenschappen van klei


Eigenschappen van Klei
(bron: EKWC)

Het Europees Keramisch Werkcentrum (EKWC) heeft drie technische infobladen opgesteld; over het stookproces, de kleimassa en speciale kleimassa?s. Vorig jaar publiceerde het centrum de eerste set over de onderwerpen terra sigillata, vezelklei en het droogproces.

Voordien gaven de technische begeleiders hun kennis en ervaring alleen door aan deelnemende kunstenaars en ontwerpers tijdens de periode dat ze in het centrum werkzaam waren. Door de publicatie van de vorige set infobladen werd een deel van de kennis die in het centrum aanwezig is en die in de loop van vele jaren is opgebouwd voor het eerst ook beschikbaar gemaakt voor andere geïnteresseerden. In totaal zullen er twintig technische infobladen worden uitgegeven.

Een aantal jaren geleden is een werkplaatscoördinator begonnen met het op papier zetten van informatie die verkregen was door ervaring en onderzoek. Aangezien het EKWC geen educatief instituut is en ook geen adviescentrum ging er heel wat denkwerk vooraf aan de beslissing over de manier waarop deze informatie naar buiten gebracht zou worden. Er werd gekozen voor informatieve technische infobladen die de eerste stap vormen om informatie en kennis beschikbaar te maken voor anderen. Als tweede stap wordt overwogen om onderzoeksresultaten te publiceren via het Internet.


Overzicht set II

Kleimassa
Klei zoals die in de natuur wordt gevonden is meestal nog niet geschikt om voor speciale doeleinden te gebruiken. Om die reden moet de klei geprepareerd worden. Vaak is dat een kwestie van verschillende soorten klei combineren met specifieke materialen zodat de klei de eigenschappen krijgt die nodig zijn voor specifieke technieken. In dit technische infoblad wordt de oorsprong van klei en de chemische en mineralogische aspecten van klei behandeld, evenals de algemene kenmerken die van belang zijn om de eigenschappen van de kleimassa te kunnen begrijpen. Tenslotte wordt er ingegaan op de materialen die kunnen worden toegevoegd om de eigenschappen van de klei aan te passen en wordt er advies gegeven over het prepareren en opslaan van kleimassa?s. Deze publicatie vormt een introductie op het technische infoblad 'Speciale kleimassa?s' en kan worden gebruikt ter aanvulling op 'Het droogproces', 'Het stookproces' en 'Vezelklei'. (17 pagina's).


Speciale soorten kleimassa?s
Vooral bij complexe werkstukken en/of werk met grote afmetingen speelt de kleimassa een doorslaggevende rol bij het maken, drogen en stoken. Dit infoblad geeft inzicht in de manier waarop een optimale kleimassa verkregen kan worden, die geschikt is voor het modelleren van grote werken en het maken van grote tegels. Ook wordt er ingegaan op het maken van porseleinmassa?s die geschikt zijn voor werk van groot formaat en kleimassa?s voor buiten. (17 pagina's).


Het stookproces
Dit technische infoblad is gebaseerd op onderzoek dat verricht is en ervaring die opgedaan is in het EKWC. In deze publicatie wordt de biscuitstook, de glazuurstook, de eenmalige stook en enkele basisonderwerpen met betrekking tot de reductiestook besproken. De nadruk wordt gelegd op het stoken van complexe werkstukken en werk van groot formaat, omdat hierbij hogere eisen worden gesteld aan het stoken. De reacties die tijdens het stoken plaatsvinden en die van invloed zijn op het eindresultaat worden besproken. Daarnaast worden er voorbeelden gegeven van mogelijke stookschema's, die speciaal zijn afgestemd op de afmetingen, de vorm en de kleimassa. (33 pagina's).


Overzicht set I

Terra sigillata
In het technische infoblad over terra sigillata wordt een eenvoudige methode beschreven om binnen korte tijd terra sigillata van hoge kwaliteit te verkrijgen. Met deze slibklei-methode wordt een keramisch oppervlak mat een zachte glans verkregen. (9 pagina's).


Het droogproces
Het tweede infoblad van deze set behandelt alle aspecten van het droogproces waarvan het belang vaak wordt onderschat. Over het algemeen kunnen kleine stukken en werk met een kleine doorsnede zonder problemen worden gedroogd. Grotere objecten, stukken die variëren in dikte en complexe werkstukken vergen echter meer aandacht (11 pagina's).


Vezelklei
In het infoblad over vezelklei worden het prepareren van de substantie en de werkmethoden behandeld. Door cellulosevezels door de kleimassa te mengen wordt een samenstelling verkregen die over zeer gunstige eigenschappen beschikt voor het modelleren, drogen en stoken. Vezelklei is uiterst geschikt voor grote, complexe werkstukken.

Vezelklei is een collectieve benaming voor allerlei kleimassa?s waaraan cellulosevezels zijn toegevoegd. In het EKWC zijn gedurende een lange tijd experimenten gedaan met kunstmatig geproduceerde vezels en sinds 1995 met cellulosevezels, zoals vezels van hennep, vlas en papier (8 pagina's).



De technische infobladen zijn verkrijgbaar in het Nederlands en het Engels. Meer informatie hierover vindt u op de website van het EKWC http://www.ekwc.nl of bij het EWC zelf: EKWC, Zuid-Willemsvaart 215, 5211 SG 's-Hertogenbosch, fax +31 73 612 45 68 of e-mail info@ekwc.nl.